Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro dünyasında Churchill adı, kabaca on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü işaret eder. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi gerektirir; çoğu zaman bir saati bulur. Seyahat boyu punch 48 ile punch 8-9-8 puro gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı rahatça hissedilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini sağlar ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce bir saatlik boş vakit bulmak hem keyif hem de düzgün yanma için akıllıca bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy uygun düşmez; sakin bir akşam isteyen kişiye ise yakışır. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta sabırlı davranmak tüm içimin gidişatını belirler. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi sağlar. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin karşılığını verir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra yumuşamasını ve ortadaki dolu bölümün ortaya çıkmasını beklemek de kolaylaşır.
Double Corona Çapı ve Boyu
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını aşar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha kalın durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı yumuşatır. Geniş çaplı punch kutusu bu sınıfın tipik bir örneğidir; küba punch duke ise aynı kalınlık düşüncesini ayrı bir yoldan ortaya koyar. İki örnek karşılaştırıldığında, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun ağırlaştığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha kolay takip edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda telaşa gelmeyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini gösterir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın sevilen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa çok daha fazla söz bırakır, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda kalış süresi belirginleştiği için içici, her bölümü ayrı ayrı değerlendirme imkanı bulur.
Uzun Puro İçin Zaman Planı
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını hesaba katmak gerekir. Seksen dakikayı bulabilen oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden bölünürse keyfi dağılır. Punch mantua puro gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti ister. Short de punch kutusu ise aynı çizginin kısa kolunu gösterir ve yarım saatlik bir molaya sığar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü seçmek akla yatkın bir düzendir. Telefonu kapatmak ve ortamı baştan toparlamak da yardımcı olur. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak hazır tutulmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi rahatlatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için sakin bir elle koltuğa gömülmek yeterlidir. Uzun içimde acele etmemek asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da dingin bir manzaranın eşlik ettiği akşamlarda yaşanır.
Gigante Formunu Anlamak
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok küçük bir nesneye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile farklılaşır. Koyu harmanlı signature gigante bu sınıfa ait olur ve koyu harmanını geniş kesitte rahatça taşır. Punch super selection kutusu ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark hemen anlaşılır. İkisini yan yana tutan biri, kalınlığın duman hacmini ne kadar etkilediğini kolayca görür. Geniş çapta duman daha tok ama çoğu zaman daha yumuşak gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye dağılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini belirler. Harmanın dolgunluğunu ortaya koyan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki düzenidir, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda sıralanması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Uzun Puroya Geçmeden Önce Sampler Denemek
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı tatmak mantıklı bir yöntemdir. Robusto sampler kutusu altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda karşılaştırma fırsatı verir. Cao world sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde sunar. Robusto yarım saati hayli zorlar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından kısa bir not yazmak işe yarar. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat ağır bastı diye düşünmek iyidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha yakın geldiğini anlatır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl yönlendirdiğini de anlatır. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama uyacağına karar vermek çok daha rahatlaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem toplanmış olur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Altmışlık Çapın Getirdikleri
6x60 sampler kutusu kalın halkalı boylara giriş için sade bir seçki sunar; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine olanak tanır. Macanudo red gigante ise uzun gigante kalıbını koyu bir harmanla buluşturur. Altmışlık çapta kor geniş olduğundan puro yavaş yanar ve bu da içimi bir saati rahatça aşan bir oturuma dönüştürür. Bunun yansıması olarak duman ılık kalır, damakta daha tok bir his oluşturur. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak güçleşebilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı tam tutuşturmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı engeller. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek toparlamak mümkündür. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır yapmaz, yalnızca daha geniş kılar, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki sabrının da sonucudur ve bu ayrıntıyı bilen biri sonraki purolarda çok daha huzurlu yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha dengeli olur.
Uzun Purolarda Doğru Başlangıç
Uzun bir puroda başlangıç kesimi pürüzsüz atılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek doğrudur, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk seçmek tada koku sızmasını azaltır. Cepte taşınan undercrown coronets gibi küçük bir boy hızla açılır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina puro kutusu gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha titiz yaklaşmayı bekler. Dumanı acele çekmek ısıyı artırır ve aromayı yıpratır. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman rahat eder. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden yakmak mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı toparlar, tadın her aşamada daha temiz kalmasına katkı sağlar. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe dengelemek de bitişe kadar temiz bir tat sağlar, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar düzenle yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi hızda çekildiğine bağlıdır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Humidor Düzeni ve Uzun Boylar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda kolayca yıpranır; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen gevşer. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için kabul gören aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur puro ile kremsi duman baalbeck gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir rotasyon kurmak isteyenler için anlam taşır. Kutuyu gereksiz yere açmak dengeyi bozar. Yeni bir nemlendirici eklerken damıtık su kullanmak önerilir. Yeni gelen purolara bir süre ortama alışma zamanı vermek de faydalıdır. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı kalabalıklaştırmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle karşılaştırmak faydalıdır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe ayırmak iyi sonuç verir, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı harmanlı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir etiket koymak da uzun vadede düzen sağlar. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da olanak verir.
Sivri Uçlu ve Düz Uçlu Formlar
Belicoso sivri başıyla ayrılır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında belirgin olur. Quai d'orsay belicoso royal dumanı dar bir noktada yoğunlaştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha belirgin hissedilir. Capitolio onluk kutu gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle denenebilir ve farkı ortaya koyar. Düz uç kesimi rahatlatır, sivri uç ise dikkat ister. Uçtan gereğinden fazla dilimlemek çekişi bozar. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman odaklanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye açılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta ayrı ayrı algılanmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas tercih etmek yırtılmayı engeller. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve damağa bağlıdır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de rolü büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde tartmak en doğru yoldur.
Uzun İçimde Ortam ve Yan Lezzetler
Uzun bir puroyu huzurla içmek istiyorsanız, ortam da önemlidir. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin gözde seçimidir; su ya da soda ise damağı temizler. Quai d'orsay clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye yakışır, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten taşıdığı için ağırlaşmaz. Kremsi quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere denk düşer. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre dinlenmek önerilir. Ortam havadar ve dingin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman bunaltıcı hale gelir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro kendiliğinden akar, yalnız içildiğinde ise daha yavaş tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da keyfi tamamlar, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı baştan hazırlamak akşamı güzelleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir ritüele dönüşür.